نگاه ليبراسيون:

ژان پير پرن

بحران هسته اي ايران مجدداً توجه مطبوعات جهان را به خود جلب کرده است. به گفته کارشناسان امر، اين موضوع ارزش مطرح ‏شدن هر چه بيشتر در مطبوعات و رسانه ها را دارد. ولي حتي اگر تقريباً همه چيز را از سانتريفوژهاي نوع ‏P1‎‏ و گاز ‏هگزافلوئور اورانيوم بدانيم، اطلاعات بسيار ديگري را از دست داده ايم. خوشبختانه قلم نويسندگاني خوش ذوق مي توانند ما را به ‏اين هدف برسانند.

ابتدا، نهال تجدد، چين شناس و کارشناس تصوف ايراني مقيم پاريس، آنچه را که در زمان تمديد گذرنامه اش در تهران روي داده ‏براي ما تعريف مي کند. طبيعتاً اين يک روند ساده اداري است که تنها سه روز به طول مي انجامد، زيرا نبود چنين مدرکي يا ‏طولاني شدن روند اداري آن مي تواند براي دارنده آن نگراني و گرفتاري هاي کوچک و بزرگي را پديد آورد. چيزي که در ابتدا ‏بسيار ساده به نظر مي رسد، در نهايت به يک وضعيت بغرنج تبديل مي شود، تا جايي که حتي عکس هاي مورد نياز براي گذرنامه ‏نيز مشکل ساز مي شوند.‏

‎‎احساسات خطرناک‎‎

مسأله گذرنامه خيلي سريع به محوري تبديل مي شود که زندگي نويسنده حول آن مي چرخد. پاي همه به اين موضوع باز مي شود و ‏هر کس راه بهتري را براي به دست آوردن گذرنامه پيشنهاد مي دهد. نهال تجدد در کتاب خود تحت عنوان "گذرنامه ايراني" به ‏بحث پيرامون جامعه ايران پرداخته است: "اسلامي که اکنون بر سر قدرت است، استفاده از کفش پاشنه بلند را براي زن ممنوع مي ‏داند، زيرا صداي پاشنه [...] مي تواند آرامش يک مسلمان مؤمن را برهم زند و در نتيجه موجب برانگيختن احساسات خطرناک ‏شود. در يک لحظه، زني را تجسم مي کنم که در وال استريت با کفش پاشنه بلند به هر طرف مي دود و هيچ نگراني از برانگيختن ‏احساسات خطرناک ندارد." ‏

اگر شما فکر مي کنيد که با بر سر داشتن روسري در تهران شرايط خسته کننده اي را براي خود ايجاد مي کنيد، دلفين مينويي، ‏خبرنگار اعزامي فيگارو، دقيقاً برعکس اين مسأله را به شما نشان خواهد داد. بي شک زندگي بين آيت الله ها و شبه نظاميان بسيار ‏سخت و خسته کننده است، ولي محيط هاي بسيار ديگري وجود دارند که به واقع سرگرم کننده اند؛ حتي گاهي بيشتر از شهرهاي ما ‏و قوانين جشن و پايکوبي که توسط دولتمردان ما اعلام شده است.‏

او در کتاب خود تحت عنوان "مرغ هاي شاخدار در تهران"، در واقع يک "راهنماي بقا" براي دختران جوان يا زناني نوشته که ‏مايلند در يک دولت اسلامي زندگي کنند. تهران شهري است که "در ماتم شهدا"ي خود است و درعين حال شهري است که "بوي ‏عطر از لابلاي چادرها استشمام مي شود" و "شيوه لباس پوشيدن برخي زنان نشان از ايستادگي در برابر چماق دارد". ‏

‎‎تحول آرام‎‎

بهمن نيرومند، مخالف سياسي و محقق در بنياد هاينريش بول مي پرسد: "به راستي يک جامعه تا چه مدت مي تواند در برابر چنين ‏شيزوفرني دوام آورد؟ بر سر جواناني که در منزل خود به موسيقي تکنو گوش مي دهند، جشن مي گيرند، الکل مي نوشند، مواد ‏مخدر مصرف مي کنند و در نهايت در دبيرستان يا مکان هاي عمومي بايد در گراميداشت شهداي خود شرکت کنند چه خواهد آمد؟"‏

بهمن نيرومند در کتاب قطوري تحت عنوان "جنگ جهاني اعلام نشده" به بيان اسرار و رموز دولت مي پردازد. وي مي افزايد: ‏‏"زندگي دوگانه، دروغ و ظاهر فريبنده، آن هم به طور روزمره، به طول نخواهد انجاميد." او در جاي ديگري آورده که يک تحول ‏آرام به سوي دموکراسي درحال انجام است، ولي هشدار مي دهد که در صورت مداخله نظامي خارجي، احتمال رسيدن به چنين ‏هدفي "مي تواند به صفر برسد". ‏

او مي نويسد: "يک سياست هوشيارانه که به واقع خواستار يک تحول دموکراتيک است، نمي تواند در جامعه مدني ايران ايجاد ‏چنددستگي کند و اين جامعه را به همبستگي با اسلام گرايان وادارد."‏

از نظر اين محقق، "واشنگتن سخت در اشتباه است اگر فکر مي کند که مداخله نظامي موجب تغيير حکومت خواهد شد". او مي ‏گويد: "چنين مداخله اي موقعيت اسلام گرايان را تقويت مي کند، احساسات مردم را برمي انگيزد، جهان خارج را شيطان صفت مي ‏کند و ايدئولوژي شهادت را گسترش مي دهد. در چنين وضعيتي از مردم خواهند خواست که خود را قرباني کنند و ازطرف ديگر، ‏کليه انتقادات و هرگونه مقاومتي عليه دولت به مثابه توطئه و همکاري با دشمن تلقي خواهد شد." ‏

منبع: ليبراسيون، 24 نوامبر 2007‏